Winnemolen aan de Ugchelse beek
Klik foto voor videoweergave (2.5 MB)
Gastenboek
www.ugchelen.org
is een initiatief van:
Gert Woutersen
en wordt gesteund
door de vereniging
Ugchelens Belang
Copyright © 1996 -
,
webmaster
Zoeken op ugchelen.org
Een serie artikelen over Ugchelen overgenomen uit het nieuws en kerkblad "De Bron".
Klik hier voor de index.
Nieuw: De Bron on-line
VVV Ugchelen 1937
Ugchelen door de eeuwen heen I
Ugchelen door de eeuwen heen II
Ugchelen in oude foto's en ansichten
|
Welkom in Ugchelen
"Dorp in de stad"
|
|
Ugchelen is een dorp met circa 7100 inwoners. Het vormt samen met Loenen, Beekbergen, Lieren,
Oosterhuizen, een gedeelte van Klarenbeek, Radio Kootwijk, Hoog Soeren, Hoenderloo, Uddel, Wenum Wiesel en Apeldoorn de gemeente Apeldoorn.
Ugchelen ligt ten zuidwesten van Apeldoorn op de oostelijke "helling" van het Veluwe massief.
Met een hoogte verschil dat varieert tussen 21 en 90 meter boven de zeespiegel was het mogelijk om sprengen aan te leggen. Deze sprengen werden gebruikt voor het creëren van waterkracht.
Ugchelen heeft 11 watermolens gekend die hoofdzakelijk werden gebruikt als koren- of papiermolen. De
Hamermolen aan de
Hoenderloseweg
was de enige overgebleven watermolen, maar sinds begin 2006 heeft de De Bouwhofmolen ook weer een waterrad.
Naast dat het sprengenwater voor de aandrijving van de molens zorgde werd ook het heldere water zelf gebruikt bij het papierscheppen. Aan de
G.P. Duuringlaan is het oude beroep van papierschepper uitgebeeld.
Halverwege de dertiende eeuw was Ugchelen al bekend. De locatie waar de meeste activiteiten plaatsvonden lag in de buurt van de Mettaweg. Met de komst van de watermolens aan de Ugcheler beek heeft de bebouwing zich in de loop der eeuwen meer stroomafwaarts verplaatst. Zelfs tot in de tweede helft van de vorige eeuw lag de dorpskern voor het merendeel langs het begin van de Hoenderloseweg. Met de komst van een tweetal supermarkten aan de Ugchelseweg heeft de commerciële ontwikkeling van de oude kern definitief afgedaan.
Ondanks de vele veranderingen, het verdwijnen van karakteristieke gebouwen en bedrijven, is Ugchelen in zijn doen en laten een dorp gebleven met een eigen karakter. De verenigingen, Ugchelens Belang, de Dorpsraad, de Muziekvereniging, de ondernemersvereniging Ugchelenplaza en vele andere, dragen bij om Ugchelen dat eigen karakter te laten behouden.
|
|
Klik op het hart voor Google Maps Ugchelen
|
|
De Ugchelse Kei
Agenda voor Ugchelen
Bekenloop en molenlocaties in Ucheler mark
Bevrijdingskrant 2005
Bijen- en honingmarkt
Buurtvereniging Ugchelens Belang
De Bouwhofmolen
Dialekwärkgroep "Hermen Bomhof"
Dorpsgezichten
De Hamermolen
Herdenking Heidehof
Om de kei
Kerken in Ugchelen
Kunstroute
Panoramafoto Het Leesten
Plattegrond met straatnamenlijst
Route Heidehof
Scholen in Ugchelen
Ugchelse Volkslied
Wandelingen en fietstochten
Waterloopleinmarkt
Het Willemsbos
|
|
ACTUEEL / NIEUW
|
|
|
Rondje Ugchelen
Een ruim 16 km lange rondwandeling met als leidraad de Ugchelse sprengen en beken
Routekaart rondwandeling
De webmaster van www.ugchelen.org heeft een rondwandeling samengesteld "Rondje Ugchelen" langs de mooiste plekjes van Ugchelen met als leidraad de Ugchelse beken en sprengen.
Klik op de foto voor de routebeschrijving, details en fotoserie.
|
|
|
|
|
Waterloopleinmarkt - Ugchelen
Op zaterdag 16 mei werd de 39e waterloopleinmarkt gehouden.
De opbrengst was dit jaar voor het jeugdwerk van onze eigen gemeente en voor drie projecten in het buitenland nl.: 1e, de stichting Akwaaba. Deze stichting richt zich met haar hulp uitsluitend op kleinschalige onderwijsprojecten in verschillende Afrikaanse landen. Onderwijs ligt aan de basis van vrijwel alle ontwikkeling, het is het uitgangspunt waarvandaan je naar een betere toekomst kunt werken. Als tweede doel steunen wij de Stichting Amma Lamai. De stichting is opgericht om mevrouw Tine Haaima te ondersteunen bij haar hulp aan moeder en kind in Sri Lanka. Door de jaren heen is de stichting Amma Lamai meer sociale projecten gaan steunen in Sri Lanka. Ook ondersteunen we dit jaar de Stichting Vrienden van Straatkinderen Wau in Zuid-Sudan (SVVW). Deze stichting zet zich in voor straatkinderen in de stad Wau. Ze zorgen voor eten, onderdak en scholing. Met hulp van de lokale bevolking bouwen zij op dit moment aan een nieuw onderkomen.
Klik op de foto voor de fotoserie van het begin van de markt.
|
|
|
|
|
60e editie vogelschieten Ugchelen
Eddy Langenbach (s) en Nick Tempelmans (j) schutterskoning
Op zaterdag 25 april werd traditie getrouw, ditmaal voor de 60-ste keer, het Ugchelse vogelschieten gehouden. Na ruim 700 schoten werd om iets voor half zeven in de namiddag het het verlossende schot gelost. Eddy Langenbach mag zich voor de komende 12 maanden schutterskoning van Ugchelen noemen.
Bij de jeugd ging het allemaal een stuk vlotter. Na 95 schoten viel daar om 15.24 uur de vogel. Nick Tempelmans werd de nieuwe jeugdschutterskoning.
Klik op de foto om de complete fotoreportage te zien.
|
|
|
|
|
Herdenking Bevrijding Ugchelen
Kranslegging door leerlingen basisscholen
Op vrijdag 17 april hebben leerlingen van de basisscholen De Steenbeek en De Eendracht een krans en bloemen gelegd bij De Kei ter nagedachtenis aan de bevrijding van Ugchelen op 17 april 1945.
Tijdens de plechtigheid werd er door dhr. Evert de Bar, oud voorzitter van de vereniging Ugchelens Belang, gesproken over vrijheid en de bevrijding. Een aantal leerlingen droegen ook nog zelf geschreven gedichten voor. Het monument De Kei is door o.b.s. De Steenbeek geadopteerd, daarom verzorgen leerlingen van de groepen 7 en 8 al jarenlang de herdenking bij het monument.
Klik op de foto om de complete fotoreportage te zien.
|
|
|
|
|
Beeldbank Ugchelen
www.ugchelen.nl/beeldbank
Bijdrage Hans Beumer.
Op de nieuwe website www.ugchelen.nl is een beeldbank ingericht met met afbeeldingen van historisch Ugchelen. Een groot aantal van de ansichten, foto's en andere beelddragers komen uit de collectie van de webmaster Gert Woutersen, maar een zeker zo belangrijk deel is afkomstig van andere verzamelaars van ansichten uit Ugchelen en daarbuiten. De collectie bevat nu (20 januari) ruim 100 afbeeldingen. De verwachting is dat dit aantal binnen niet al te lange tijd zal uitgroeien tot boven de 300.
De collectie heeft een hoofdindeling naar degene die de collectie heeft aangeleverd en naar straatnamen. Verder kan met een zoekfunctie naar woorden in de begeleidende tekst gezocht worden.
De afbeeldingen worden in een overzicht weergegeven en kunnen door middel van een klik op de foto uitvergroot worden.
Klik op de foto om naar de beeldbank te gaan.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ugchelse of Ugchelense?
De Taaladviesdienst van het Genootschap Onze Taal geeft antwoord
Enkele weken geleden heb ik als redactielid van De Bron en uit pure taal-nieuwsgierigheid een vraag gesteld aan de Taaladviesdienst van het Genootschap Onze Taal. De betreffende vraag ging over de bijvoeglijke naamwoorden, afgeleid van de plaatsnaam Ugchelen d.w.z Ugchels(e), Ugchelens(e) of Ugcheler. Het ondertaande antwoord kreeg ik van Onze Taal terug en het leek me interessant voor de taalgebruikers van Ugchelen.
Ik geef het antwoord integraal weer.
Arie van den Hoorn
Geachte heer/mevrouw Van den Hoorn,
Hartelijk dank voor uw taalvraag van 24 november.
Bij de plaatsnaam 'Ugchelen' zijn maar liefst drie bijvoeglijke naamwoorden mogelijk: 'Ugchelens', 'Ugchels' en 'Ugcheler'. De vorm op '-er' ligt van deze drie het minst voor de hand, behalve in oude, min of meer vast in gebruik zijnde namen als 'Ugcheler Mark'.
Er zijn geen vaste regels voor het vormen van aardrijkskundige bijvoeglijke naamwoorden. Het algemene principe is dat zulke woorden het achtervoegsel '-s' krijgen: 'Gents', 'Amsterdams', 'Aaltens', etc. Op grond hiervan is 'Ugchelens' te vormen. Maar als de plaatsnaam op '-en' eindigt, kan de combinatie '-en' in de afleiding verdwijnen: denk aan 'Driebergs', 'Gronings', 'Haaksbergs' en 'Nijmeegs'. Het gaat hierbij veelal om drielettergrepige namen met de klemtoon op de eerste lettergreep. Naar analogie hiervan is 'Ugchels' iets beter te verdedigen dan 'Ugchelens'. Ook in de praktijk lijkt 'Ugchels' vaker voor te komen dan 'Ugchelens'.
De hierboven genoemde principes worden onder meer beschreven in de Algemene Nederlandse Spraakkunst (ANS), die ook online staat: Voor meer informatie zie:
http://www.let.ru.nl/ans/e-ans/12/04/02/03/03/03/body.html, en op Taaladvies.net, de onlineverzameling taaladviezen van de Nederlandse Taalunie: http://taaladvies.net/taal/advies/vraag/352 De ANS geeft ook een hele lijst met inwonernamen en bijvoeglijk naamwoorden van veelgebruikte land- en plaatsnamen: http://www.let.ru.nl/ans/e-ans/31/body.html.
Niet alle principes werken overigens in de praktijk. Zo stelt de ANS dat bij 'Coevorden' het bijvoeglijk naamwoord 'Coevords' hoort, terwijl in de praktijk 'Coevordens' veel gebruikelijker is. Het is goed voorstelbaar dat de inwoners van zo'n plaats de uitgang '-en' in veel gevallen ook in het bijvoeglijk naamwoord gebruiken, omdat de plaatsnaam daardoor beter herkenbaar is. Dat zou ook in het geval van 'Ugchelen' kunnen gelden, al lijkt - zoals gezegd - 'Ugchels' vooralsnog gewoner te zijn dan 'Ugchelens'.
Ik hoop uw vraag hiermee naar tevredenheid te hebben beantwoord.
Met vriendelijke groet,
namens de Taaladviesdienst
Roos de Bruyn
Met dank aan de redactie van De Bron.
|
|
|
|
|
|
|
Oud Ugchelen
Ugchelseweg
Ugchelseweg ter hoogte van nummer 58 en 60.
Klik op de foto voor meer foto's.
Deze afbeelding van de Ugchelseweg geeft de situatie uit de eerste helft van de vorige eeuw weer bij kolenhandelaar Bomhof.
Het is een foto van een schilderstukje dat in het bezit is van Riek Bomhof. In die tijd kwamen schilders langs de deur om in korte tijd even een tijdsbeeld vast te leggen. Het is op karton geschilderd en aan de achterzijde beschermd met een stukje hardboard.
Boven de schuur staat geschreven: H. Bomhof, Brandstoffenhandel "De Warmtebron"
Geheel rechts is de schuur van de graanmaalderij te zien. Hier staat vermeld: Opfok en ochtendvoer.
Op de plek van de schuren is nu duthler woondesign gevestigd.
Bent u ook nog in het bezit van oude foto's van Ugchelen, laat het dan even weten aan de webmaster via het invulformulier of Gert Woutersen, Markendoel 2, 7339 HX Ugchelen, (055) 533 13 73
|
|
|
|
|
Oud Ugchelen
Ugchelseweg
Ugchelseweg ter hoogte van de nummers 53, 55 en 57.
Klik op de foto voor meer foto's.
Deze unieke foto van de Ugchelseweg (collectie Wim B.) geeft de situatie aan het begin van de vorige eeuw weer tussen de Hattemseweg en Laan van Westenenk. Links de "Goudvink" met achter de bomen de nu gedempte Eendrachtspreng. De foto is met het gezicht richting de Eendracht genomen.
De tekst op de achterzijde vermeld: "Apeldoorn 1 maart 1915. Hier heb je een kiekje van de mitrailleurs van de 1e Infanterie Brigade. De foto is genomen aan de weg Apeldoorn Ugchelen iets ten Z. van de papierfabr. De Eendracht. 't is slecht weer hier vandaag en we zijn flink nat gesneeuwd. Met hart. gr. B." en is geadresseerd aan: "Den Heer T.G. van Slochteren, ..., Amsterdam"
Bent u ook nog in het bezit van oude foto's van Ugchelen, laat het dan even weten aan de webmaster via het invulformulier of Gert Woutersen, Markendoel 2, 7339 HX Ugchelen, (055) 533 13 73
|
|
|
|
|
Oud Ugchelen
Nieuwe foto's van de Hoendeloseweg
Drieslag Hoenderloseweg 14, 16 en 18. (Foto archief CODA)
Klik op de foto voor meer foto's.
Deze unieke foto van de Hoenderloseweg net naast de kerk is na lange tijd weer boven water. Sinie van Ee Buurkes wiens voorouders hier woonden is er lang naar op zoek geweest en had ook al tevergeefs bij ugchelen.org aangeklopt. Met de belofte dat we elkaar op de hoogte zouden houden kwam er na ruim een jaar het bericht dat deze en nog twee andere foto's gevonden waren.
Bent u ook nog in het bezit van oude foto's van Ugchelen, laat het dan even weten aan de webmaster via het invulformulier of Gert Woutersen, Markendoel 2, 7339 HX Ugchelen, (055) 533 13 73
|
|
|
